SSI zmienia zasady dla instruktorów: zgoda na zdjęcia i kontakt fizyczny

SSI ogłosiło doprecyzowanie standardów etycznych dla profesjonalistów nurkowych. Chodzi o dwa obszary, z którymi instruktorzy i kursanci stykają się niemal na każdym szkoleniu: fotografowanie oraz filmowanie uczestników, a także kontakt fizyczny podczas nauki i udzielania pomocy. Nowe wytyczne opisane przez organizację mają zwiększać ochronę prywatności i poszanowanie granic osobistych. Dla polskich centrów i instruktorów to praktyczny sygnał, by przyjrzeć się codziennym procedurom, nie tylko programowi ćwiczeń pod wodą.

O publikacji nowych zasad z 21 października 2026 r. poinformował niezależnie DeeperBlue, aktualizując swój materiał 25 października. Podstawą niniejszego omówienia jest przede wszystkim oficjalny komunikat SSI dotyczący profesjonalnego postępowania. Nie jest to zmiana dotycząca dopuszczalnych głębokości ani liczby nurkowań zaliczeniowych: mowa o standardach zachowania i sposobie prowadzenia kursów.

Zdjęcia i filmy kursantów: wyraźna, udokumentowana zgoda

SSI wskazuje, że przed fotografowaniem, nagrywaniem lub publicznym wykorzystaniem wizerunku uczestnika do celów marketingowych, promocyjnych albo publikacji w mediach społecznościowych należy uzyskać jego wyraźną, udokumentowaną zgodę. Samo oznaczenie osoby na zdjęciu, obecność w grupie na kursie czy nieformalna rozmowa nie zastępują zgody na wykorzystanie materiału w reklamie.

To rozróżnienie ma znaczenie dla codziennych praktyk baz nurkowych. Instruktor może wykonać zdjęcie z ćwiczeń, aby pokazać uczestnikowi technikę lub udokumentować przebieg kursu, ale nie powinien automatycznie zakładać, że ma prawo użyć tego samego kadru w reklamie. Cel wykonania zdjęcia i cel jego późniejszej publikacji nie zawsze są tożsame. Komunikat SSI akcentuje szczególnie wykorzystanie publiczne i promocyjne; nie należy interpretować go jako bezwzględnego zakazu każdej fotografii szkoleniowej.

W praktyce warto oddzielić zgodę na użycie materiałów promocyjnych od pozostałej dokumentacji kursowej, umożliwić odmowę bez wpływu na szkolenie i sprawdzać zakres udzielonego upoważnienia przed publikacją na Instagramie, Facebooku czy stronie centrum. Sama zgodność ze standardem SSI nie zastępuje przepisów o ochronie danych i wizerunku obowiązujących w danym kraju.

Kontakt fizyczny podczas szkolenia: konieczność, nie dowolność

Drugim obszarem są fizyczne granice kursantów. W nurkowaniu kontakt jest nieraz niezbędny: instruktor może potrzebować poprawić źle ułożony element sprzętu, ustabilizować uczestnika, skorygować pozycję lub zareagować w sytuacji awaryjnej. SSI nie zakazuje takich działań. Wymaga jednak, by kontakt ograniczać do tego, co konieczne dla bezpieczeństwa, instruktażu lub pomocy w nagłym przypadku, a każdą interakcję prowadzić profesjonalnie i z poszanowaniem uczestnika.

Różnica jest praktyczna. Przed wejściem do wody instruktor może wyjaśnić, w jakich sytuacjach i w jaki sposób będzie asekurować kursanta lub korygować jego sprzęt. Przy ćwiczeniach, w których dotyk nie jest potrzebny, może korzystać z demonstracji i sygnałów. Jeżeli pojawia się nagłe zagrożenie, priorytetem pozostaje niezwłoczna i skuteczna pomoc — wytyczne nie wymagają rezygnacji z działań ratowniczych.

Tak rozumiane granice uzupełniają techniczne standardy szkoleniowe w nurkowaniu. Bezpieczeństwo kursu to nie tylko proporcje instruktor–uczniowie, sprzęt i kontrola umiejętności, lecz także przewidywalność zachowania osoby prowadzącej.

Co powinny zrobić polskie centra i instruktorzy?

Nowe stanowisko SSI jest dobrą okazją do uporządkowania procedur również w szkołach działających poza tym systemem. Poniższe działania są praktycznymi rekomendacjami redakcyjnymi, a nie dodatkową listą obowiązków formalnie ogłoszonych przez SSI:

• Sprawdź formularze zgód. Czy kursant świadomie wybiera, czy jego wizerunek może trafić do publicznych materiałów promocyjnych? Czy wiadomo, gdzie i w jakim celu materiały będą wykorzystywane?
• Ustal zasady fotografowania. Wyjaśnij kursantom, kto rejestruje ćwiczenia, po co powstają nagrania i jak mogą zgłosić sprzeciw dotyczący publikacji.
• Omów asekurację na briefingu. Zademonstruj potrzebne sposoby stabilizowania nurka i pomagania przy sprzęcie, zanim dojdzie do sytuacji wymagającej kontaktu.
• Przeszkol cały zespół. Spójne zasady powinny znać nie tylko instruktorzy, ale także divemasterzy, asystenci i osoby prowadzące media społecznościowe bazy.
• Wyznacz drogę zgłaszania problemów. Uczestnicy powinni wiedzieć, do kogo zwrócić się w przypadku niewłaściwego zachowania, także gdy problem dotyczy prowadzącego kurs.

Różnice między organizacjami są istotne, dlatego nie należy utożsamiać konkretnego wymogu SSI z automatycznie obowiązującym standardem PADI czy CMAS. Wyjaśniamy szerzej, jak różnią się systemy szkoleniowe PADI i SSI. Z perspektywy kursanta kwestie komunikacji i zaufania pojawiają się już na pierwszym szkoleniu — warto je poruszyć, wybierając kurs SSI Open Water Diver.

SSI zapowiada dodatkowe szkolenia i wskazuje kanał zgłoszeń

W oficjalnym komunikacie SSI podkreśla, że elementy dotyczące etyki i poszanowania granic zostały rozwinięte w szkoleniu przyszłych instruktorów. Organizacja wskazuje również swój system zarządzania jakością, czyli Quality Management System (QMS). Zastrzeżenia dotyczące naruszeń standardów można kierować bezpośrednio na adres incident@divessi.com.

Według relacji DeeperBlue zaktualizowane zagadnienia ochrony uczestników mają być omawiane także podczas dodatkowego szkolenia dla profesjonalistów w listopadzie 2026 roku. Należy jednak odróżnić ogólny komunikat o nowych wytycznych od pełnej treści aktualnie obowiązujących standardów w systemie SSI. Instruktorzy powinni sprawdzić własne materiały i powiadomienia w MySSI, a w razie wątpliwości uzyskać interpretację od właściwego centrum serwisowego organizacji.

Temat rozgrywa się w szerszej branżowej dyskusji o tym, jak organizacje szkoleniowe reagują na skargi dotyczące niewłaściwego zachowania i jak weryfikują uprawnienia osób pracujących w kilku systemach. DeeperBlue zebrał w tej sprawie wypowiedzi m.in. SSI, PADI, AIDA, FII i Molchanovs. Jest to istotne tło, ale nie należy traktować samych zarzutów jako ustalonych faktów ani sugerować, że zmiana zasad SSI przesądza o wyniku konkretnego postępowania.

Co nowe zasady oznaczają dla kursanta?

Kursant powinien wiedzieć, w jakim celu instruktor chce zrobić zdjęcie albo film, i mieć realną możliwość odmowy udziału w reklamie. Ma też prawo oczekiwać, że ewentualny kontakt podczas ćwiczeń będzie związany z nauką lub bezpieczeństwem oraz poprzedzony odpowiednim objaśnieniem, gdy warunki na to pozwalają. W sytuacji ratunkowej konieczna interwencja nadal jest priorytetem.

Nie trzeba zatem rezygnować z dokumentowania przygód pod wodą ani z niezbędnej asekuracji. Najważniejsze są przejrzyste zasady i respektowanie granic — od pierwszego briefingu do ostatniego zdjęcia opublikowanego po kursie.

Najczęstsze pytania

Czy SSI zabrania instruktorom robienia zdjęć podczas kursu?

Nie. Komunikat dotyczy przede wszystkim wyraźnej, udokumentowanej zgody na fotografowanie, nagrywanie lub publikację wizerunku kursanta w celach promocyjnych, marketingowych i publicznych mediach społecznościowych.

Czy instruktor może dotknąć kursanta pod wodą?

Tak, jeśli kontakt jest potrzebny do przeprowadzenia ćwiczenia, zapewnienia bezpieczeństwa lub udzielenia pomocy. SSI podkreśla konieczność ograniczenia go do uzasadnionych sytuacji.

Czy te zasady automatycznie obowiązują instruktorów PADI?

Nie należy tak zakładać. Artykuł omawia komunikat SSI. Każda organizacja ma własne standardy i procedury, a lokalne przepisy prawne obowiązują niezależnie od nich.

Gdzie można zgłosić problem związany ze szkoleniem SSI?

SSI wskazuje zespół Quality Management oraz adres incident@divessi.com jako kanał przyjmowania takich zgłoszeń.

Źródła

• SSI, „Scuba Diving Professional Conduct: Redefining Dive Culture Through Consent and Boundaries” — oficjalne stanowisko organizacji, zakres zasad i kontakt do QMS.
• DeeperBlue, „Freediving Agencies Grapple With Sharing Sanctions as Reports Mount” — publikacja z 14 października, aktualizacje 25 i 26 października 2026 r.; potwierdzenie daty ogłoszenia wytycznych SSI i kontekst branżowy.

Zdjęcie wyróżniające: ilustracja ćwiczeń nurkowych, Laya Clode / Unsplash. Fotografia nie przedstawia zdarzeń ani osób opisanych w kontekście doniesień branżowych.