Aktualności
AWARE Week 2026 rozszerza działania o rekiny, płaszczki i bioróżnorodność
AWARE Week 2026 odbył się w dniach 12–20 września i rozszerzył działania społeczności nurkowej o nowe projekty citizen science.
Co nowego
Poza Dive Against Debris uczestnicy mogli korzystać z Global Shark & Ray Census oraz AWARE Biodiversity Survey.
Po co zbierać dane
Zweryfikowane obserwacje mają wspierać badania, ochronę siedlisk oraz decyzje dotyczące ochrony rekinów i płaszczek.
Trzy kierunki działań społeczności nurkowej
AWARE Week 2026 odbył się od 12 do 20 września. Obok znanego programu Dive Against Debris organizatorzy promowali Global Shark & Ray Census i AWARE Biodiversity Survey. Projekty skupiają się na innych rodzajach danych: odpadach, spotkaniach z rekinami i płaszczkami oraz obserwacjach bioróżnorodności.
PADI AWARE wskazuje Conservation Action Portal jako miejsce rejestrowania działań. Ważne jest przestrzeganie instrukcji każdej inicjatywy, aby zgłoszenia można było poprawnie interpretować.
Co może zrobić zwykły nurek w Polsce?
Nie trzeba organizować wielkiej wyprawy, by włączyć się w ochronę środowiska. Można współpracować z lokalnym centrum nurkowym przy kontrolowanej akcji sprzątania, zgłaszać obserwacje według metodologii programu lub wspierać edukację innych nurków. Najpierw należy uzgodnić zasady z organizatorem i sprawdzić lokalne przepisy dotyczące zbierania przedmiotów z dna.
Usuwanie sieci, żyłek i ciężkich odpadów nie jest zadaniem dla przypadkowej grupy rekreacyjnej. Przedmioty mogą być niebezpieczne, objęte ochroną konserwatorską lub stanowić element siedliska. Bezpieczeństwo nurków ma pierwszeństwo przed liczbą zebranych śmieci.
Jak zachować wartość zebranych danych
Przy obserwacjach najważniejsze są identyfikacja, czas, miejsce, opis warunków i zgodność z formularzem projektu. Zdjęcie może pomóc w rozpoznawaniu gatunków, ale nie należy naruszać rafy ani płoszyć zwierząt tylko po to, by uzyskać lepszy kadr.
Przy planowaniu aktywności przyda się planowanie nurkowania, a podczas pracy zespołowej buddy check i sygnały ręczne. Włączenie tych prostych nawyków pozwala prowadzić działania bez chaosu.
FAQ
Kiedy odbywał się AWARE Week 2026?
Od 12 do 20 września 2026 r., zgodnie z ogłoszeniem PADI.
Czy akcja dotyczyła tylko sprzątania dna?
Nie. Obejmowała również obserwacje rekinów i płaszczek oraz bioróżnorodności.
Czy można samodzielnie usuwać sieci z dna?
Nie należy podejmować takiego zadania bez odpowiednich umiejętności, sprzętu, planu i oceny ryzyka.
Co zostało po AWARE Week? Koniec tygodnia wydarzeń nie oznacza końca programów. Dive Against Debris i projekty monitorowania bioróżnorodności można realizować również poza datami kampanii, zgodnie z ich aktualnymi zasadami. Dla polskich centrów nurkowych ważne jest nie tylko jednorazowe sprzątanie, ale powtarzanie obserwacji na tym samym akwenie i umiejętność przekazania wyników. Przydatny może być prosty harmonogram działań co sezon, obejmujący ten sam odcinek dna i jednolity formularz danych.
Podczas zgłaszania gatunków trzeba pamiętać, że błędne rozpoznanie bywa gorsze niż oznaczenie obserwacji jako niepewnej. Nurek nie powinien manipulować zwierzęciem ani podnosić chronionych obiektów w celu fotografowania. Więcej o codziennych nawykach na wyjazdach opisuje artykuł mniej plastiku na wyjeździe. Informacje o programach ochrony warto porównywać bezpośrednio na stronie PADI AWARE.
Podsumowanie
AWARE Week zachęca, aby codzienne obserwacje podczas nurkowania przekładać na użyteczne działania ochronne. Dane i akcje są wartościowe wtedy, gdy realizuje się je bezpiecznie i zgodnie z zasadami programu.
Jak przenieść działania AWARE na lokalne nurkowiska?
Ochrona środowiska nie wymaga podróży do tropików. Także w polskich jeziorach można prowadzić odpowiedzialne obserwacje, dokumentować odpady i przekazywać dane do właściwych programów społecznościowych. Przed akcją należy ustalić, jakie informacje są potrzebne, jak poprawnie oznaczać miejsce i datę oraz czy zbieranie przedmiotów jest dozwolone i bezpieczne. Nie wolno usuwać elementów przyrody ani zabytków tylko dlatego, że wyglądają nietypowo.
W obserwacjach rekinów i płaszczek szczególnie ważna jest rzetelność zapisu: gatunek należy oznaczyć tylko przy wystarczającej pewności, bez przyciągania lub niepokojenia zwierząt. Warto zachować też informacje o warunkach widoczności i wysiłku obserwacyjnym. Takie działania mają największą wartość, gdy są wykonywane według wspólnej metody opisanej przez organizatorów programu.